Truy cập nội dung luôn

 

Chào mừng bạn đến với Trang thông tin điện tử Huyện Châu Thành - Tỉnh Tiền Giang

Liên kết Liên kết

Thống kê Thống kê

  Đang truy cập : 1
  Hôm nay: 155
  Tổng lượt truy cập: 244979

Chi tiết tin

Châu Thành “Quản lý khai thác, sử dụng tài nguyên nước hiệu quả trước thách thức của biến đổi khí hậu”
07/04/2021

Có thể khẳng định việc quản lý khai thác, sử dụng nguồn tài nguyên nước hiện nay đang phải đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức lớn. Nhu cầu về nước ngày càng gia tăng để phục vụ cho mục đích phát triển kinh tế - xã hội trong khi nguồn nước đang tiếp tục suy giảm về số lượng và chất lượng. Một số lưu vực sông đã bị khai thác quá mức, đặc biệt là trong mùa khô. Hoạt động khai thác tài nguyên nước phía thượng nguồn ở phạm vi ngoài Việt Nam phục vụ cho các mục đích phát triển năng lượng thủy điện, thủy lợi phục vụ cho công nghiệp, nông nghiệp… đã có những tác động và ảnh hưởng đến quốc gia phía hạ nguồn, đặc biệt là vấn đề hạn hán, xâm nhập mặn ở khu vực đồng bằng sông Cửu Long trong những năm qua. Bên cạnh đó, với tác động của biến đổi khí hậu trên toàn cầu ngày càng mạnh mẽ lại đặt ra thêm nhiều khó khăn và thách thức cho việc quản lý khai thác, sử dụng hiệu quả và bền vững nguồn tài nguyên nước trong thời gian tới.

Với sự xuất hiện của đợt hạn, mặn cuối năm 2015 - đầu năm 2016, đặc biệt là đợt hạn, mặn lịch sử diễn ra vào cuối năm 2019 - đầu năm 2020 ở khu vực Đồng bằng sông Cửu Long như một lời thách thức rõ ràng nhất của biến đổi khí hậu. Hạn, mặn đã làm cho khoảng 96.000 hộ, tương đương khoảng 430.000 nhân khẩu thiếu nước sinh hoạt nghiêm trọng, trong đó có 20.600 hộ thuộc vùng cấp nước từ công trình cấp nước tập trung, 75.400 hộ thuộc vùng cấp nước hộ gia đình. Nguyên nhân thiếu nước sinh hoạt là do nguồn nước mặt bị nhiễm mặn, nguồn nước ngầm bị suy giảm. Ngoài ra, trong đợt hạn, mặn cuối năm 2019 - đầu năm 2020 tình trạng thiếu nước kéo dài làm cho mực nước trên các kênh trục xuống thấp, nhiều tuyến kênh rạch khô cạn, dẫn đến tình trạng sạt lở bờ kênh, đường giao thông và nhà dân sống ven kênh.

Cũng giống như một số tỉnh Đồng bằng Sông Cửu Long, Tiền Giang có nguồn nước phong phú nhưng rất khó để quản lý hiệu quả: nguồn nước phân bổ chủ yếu vào mùa mưa khoảng 85% gây ra ngập úng từ tháng 8-10 và mùa khô thường thì thiếu nước sinh hoạt và mặn xâm nhập sâu vào nội đồng. Nằm ở cuối nguồn sông Mê kông, nguồn tài nguyên nước của Tiền Giang ngoài vấn đề chịu tác động bất lợi nghiêm trọng từ các hoạt động khai thác, sử dụng tài nguyên nước ở thượng nguồn còn phải chịu thêm tác động kép của phát triển nội tại và nước biển dâng.

Trên địa bàn huyện Châu Thành, với 100% dân số đã được sử dụng nước sạch (trong đó sử dụng nước từ hệ thống cấp nước tập trung chiếm 94,88%) với nguồn nước chủ yếu được khai thác, sử dụng là nước dưới đất. Với 269 giếng khoan tầng sâu của hơn 115 tổ chức, cá nhân và 10.150 giếng khoan tầng nông, lưu lượng nước đã khai thác là 44.845 m3/ngày, trữ lượng khai thác theo quy hoạch 44.923 m3/ngày. Qua đó, cho thấy sức ép về tài nguyên nước để đáp ứng nhu cầu cho sinh hoạt, phát triển kinh tế - xã hội, an ninh quốc phòng ở địa phương ngày càng lớn. Trong nhiều năm qua, với sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo sâu sát của  Huyện ủy, Ủy ban nhân dân huyện, sự phối hợp chặt chẽ giữa các ban, ngành, đoàn thể huyện và Ủy ban nhân dân cấp xã tình hình khai thác, sử dụng và bảo vệ tài nguyên nước đã dần đi vào nề nếp, có hiệu quả.

Trong khi đó thực trạng biến đổi khí hậu hiện nay đang diễn biến phức tạp và nhanh hơn dự báo của các nhà khoa học. Biến đổi khí hậu đang làm cho các thách thức về nguồn nước trở nên phức tạp và rất khó lường. Nhiều nơi đang đứng trước thực trạng nước sông, nước ngầm suy giảm đáng kể, triều cường và xâm nhập mặn gia tăng ảnh hưởng lớn tới việc cung cấp nước cho đời sống và sản xuất. Thích ứng với biến đổi khí hậu theo lĩnh vực là định hướng, chiến lược và kế hoạch của Nhà nước, đặc biệt là các ngành, các địa phương nhạy cảm với biến đổi khí hậu. Trong đó, lĩnh vực tài nguyên nước được đặt lên hàng đầu. Xác định được tầm quan trọng đó trong những năm qua, huyện Châu Thành đã thực hiện quản lý khai thác và sử dụng tài nguyên nước hiệu quả góp phần thích ứng tốt hơn với biến đổi khí hậu thể hiện trên các mặt:

Thứ nhất, công tác tuyên truyền pháp luật

- Tính từ năm 2012 đến 31/12/2020, Phòng Tài nguyên và Môi trường tổ chức 168 Hội nghị tuyên tuyền pháp luật về Tài nguyên nước với hơn 7.418 lượt người tham dự; tuyên truyền trên Đài truyền thanh xã, thị trấn được 326 lượt với thời lượng 05 phút lần.

- Phối hợp với Sở Tài nguyên và Môi trường tổ chức tuyên truyền, triển khai hướng dẫn thực hiện các quy định trong nội dung giấy phép khai thác nước dưới đất và các quy định pháp luật liên quan với 235 tổ chức, cá nhân đang khai thác, sử dụng tài nguyên nước dưới đất trên địa bàn huyện; đại diện lãnh đạo và cán bộ quản lý tài nguyên nước của 23 xã, thị trấn tham dự; phối hợp với Ủy ban nhân dân 23 xã, thị trấn chuyển giao đến tận tay chủ sử dụng giếng Công văn số 4611/STNMT-NKS&B ngày 11/11/2016 của Sở Tài nguyên và Môi trường về việc thực hiện đầy đủ các quy định của pháp luật trong khai thác nước dưới đất và Công văn số 3184/SNTMT-NKS&B ngày 17/7/2017 về việc thực hiện quan trắc chất lượng nước trong quá trình khai thác, sử dụng của tổ chức, cá nhân.

- Ban hành hơn 25 văn bản Thông báo về việc đôn đốc, nhắc nhở lập thủ tục cấp giấy phép khai thác tài nguyên nước dưới đất, xả nước thải vào nguồn nước trên địa bàn quản lý. Ngoài ra, Phòng cũng đã tham mưu Ủy ban nhân dân huyện ban hành nhiều văn bản về việc tăng cường công tác quản lý các hoạt động, khai thác và sử dụng nước dưới đất trên địa bàn huyện Châu Thành.

- Bên cạnh đó, hàng năm Phòng Tài nguyên và Môi trường đều tham mưu Ủy ban nhân dân huyện chỉ đạo các xã tổ chức các hoạt động hưởng ứng Ngày Nước Thế giới 22/3,Tuần lễ nước sạch và vệ sinh môi trường từ ngày 29/4 – 06/5, Ngày môi trường thế giới 5/6 bằng các hành động thiết thực như: tổ chức diễu hành, vận động cộng đồng tham gia bảo vệ tài nguyên nước; phát động phong trào không lấn chiếm lòng sông, kênh, rạch; trồng rừng bảo vệ nguồn nước tránh xói lở làm thay đổi dòng chảy và chất lượng nguồn nước... Qua đó, tuyên truyền đến nhân dân tầm quan trọng của nước sạch đối với sức khỏe con người và sự sống trên trái đất.

Thứ hai, công tác đăng ký khai thác nước dưới đất đối với công trình khai thác ≤ 10m3/ngày đêm.

- Căn cứ Nghị định số 201/2013/NĐ-CP ngày 27 tháng 11 năm 2013 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Tài nguyên nước; Thông tư số 27/2014/TT-BTNMT ngày 30 tháng 5 năm 2014 của Bộ Tài nguyên và Môi trường về việc đăng ký khai thác nước dưới đất, mẫu hồ sơ cấp, gia hạn, điều chỉnh, cấp lại giấy phép tài nguyên nước; Căn cứ Quyết định số 1373/QĐ-UBND ngày 27 tháng 04 năm 2017 của Ủy ban nhân dân tỉnh về việc phê duyệt báo cáo kết quả “Điều tra, đánh giá xác định khu vực phải đăng ký khai thác nước dưới đất trên địa bàn tỉnh Tiền Giang”; Thực hiện Quyết định số 1759/QĐ-UBND ngày 01 tháng 6 năm 2017 của Ủy ban nhân dân tỉnh Tiền Giang về việc công bố thủ tục hành chính thuộc thẩm quyền giải quyết của Ủy ban nhân dân cấp huyện trên địa bàn tỉnh Tiền Giang đã chuẩn hóa về nội dung. Kết quả trên địa bàn huyện Châu Thành đã tổ chức đăng ký và chấp thuận cho khai thác 10.154 giếng theo quy định. 

Thứ ba, công tác kiểm tra, xử lý vi phạm

Ngoài thực hiện tốt công tác tuyên truyền, nâng cao tinh thần trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân trong việc thực thi pháp luật về tài nguyên nước. Trong những năm qua, Phòng Tài nguyên và Môi trường đã phối hợp cùng với các cơ quan, ban ngành và Ủy ban nhân dân các xã, thị trấn (thông qua Tổ kiểm tra liên ngành về Tài nguyên nước) đã tổ chức kiểm tra, xử lý kịp thời, triệt để các trường hợp vi phạm phát sinh trên địa bàn quản lý, cụ thể:

- Cấp xã: đã kiểm tra và ban hành 881 quyết định xử phạt vi phạm hành chính với tổng số tiền phạt 2.300.000 đồng.

- Cấp huyện: đã kiểm tra 48 Trạm cấp nước, qua kiểm tra đã tham mưu Ủy ban nhân dân huyện ban hành 27 Quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với các tổ chức, cá nhân vi phạm pháp luật về tài nguyên nước với tổng số tiền phạt 233.600.000 đồng.

Thứ tư, Công tác hướng dẫn trám lấp giếng khoan không còn sử dụng

Căn cứ Thông tư số 72/2017/TT-BTNMT ngày 29/12/2017 của Bộ Tài nguyên và Môi trường quy định về việc xử lý, trám lấp giếng không sử dụng. Kết quả, Phòng Tài nguyên và Môi trường đã hướng dẫn Ủy ban nhân dân các xã, thị trấn hướng dẫn chủ giếng tổ chức thi công trám lấp 2.880 giếng theo quy định tại Điều 5 của Thông tư số 72/2017/TT-BTNMT về việc xử lý, trám lấp giếng khai thác nước dưới đất thuộc trường hợp không phải xin phép khai thác, sử dụng tài nguyên nước.

Thứ năm, Công tác xác định và công bố vùng bảo hộ vệ sinh khu vực lấy nước sinh hoạt

Từ năm 2018 đến nay, trên địa bàn huyện Châu Thành có 41 công trình khai thác nước được Ủy ban nhân dân tỉnh quyết định phê duyệt vùng bảo hộ vệ sinh khu vực lấy nước sinh hoạt. Trên cơ sở đó, Phòng Tài nguyên và Môi trường đã tham mưu Ủy ban nhân dân huyện ban hành văn bản chỉ đạo tổ chức thực hiện cụ thể theo từng trường hợp.

Nhìn chung, công tác quản lý tài nguyên nước trên địa bàn huyện bước đầu đạt được những kết quả đáng khích lệ, tuy nhiên vẫn còn không ít khó khăn như việc sử dụng nước lãng phí, việc khai thác, sử dụng tài nguyên nước, xả nước thải vào nguồn nước không có giấy phép, xả nước thải không qua xử lý hoặc xử lý chưa đạt quy chuẩn vào nguồn nước vẫn còn diễn ra, đặc biệt là tình trạng khai thác, sử dụng tài nguyên nước chưa thực hiện đầy đủ các biện pháp bảo vệ theo quy định của pháp luật (như chưa thực hiện đầy đủ chế độ giám sát, quan trắc …) đã gây tác động tiêu cực tới nguồn nước. Tại khu vực Khu Công nghiệp Tân Hương nơi trữ lượng nước dưới đất được đánh giá là khá dồi dào. Song, với nhu cầu khai thác, sử dụng trong những năm qua ngày một tăng, đã làm cho trữ lượng nước giảm đáng kể. Ngoài ra, hệ thống khai thác nước đơn lẻ thuộc tầng nông trên địa bàn huyện hiện nay rất lớn. Tuy nhiên, các lỗ khoan này đa số là khai thác tự phát, chủ yếu được sử dụng để phục vụ cho ăn uống, sinh hoạt, thời gian khai thác theo nhu cầu của gia đình. Chính vì vậy, nhiều nơi nguồn nước đã bị cạn kiệt, nhiễm phèn, mặn nhất là ở một số khu vực thuộc xã Thân Cửu Nghĩa, Tam Hiệp, Long Định, Điềm Hy, Thạnh Phú và Kim Sơn.

Do đó, để quản lý khai thác, sử dụng hiệu quả nguồn tài nguyên này, trong thời gian tới bên cạnh việc thực hiện đồng bộ các giải pháp như: hoàn thiện chính sách pháp luật, chiến lược về tài nguyên nước; chủ động thích ứng với diễn biến thời tiết cực đoan; đẩy mạnh công tác quan trắc; giám sát và bảo vệ tài nguyên nước, đặc biệt là các nguồn nước liên quốc gia; tăng cường ứng dụng khoa học – công nghệ và huy động các nguồn lực hợp tác quốc tế trong điều tra, đánh giá và quản lý tài nguyên nước thì việc đẩy mạnh công tác quản lý khai thác, sử dụng tài nguyên nước ở địa phương là rất cần thiết với một số nhiệm vụ trọng tâm như:

Một là, Tham gia phối hợp tốt trong việc xây dựng hành lang bảo vệ nguồn nước dưới đất; xây dựng mạng lưới giám sát tài nguyên nước dưới đất; xác định và công bố vùng bảo hộ vệ sinh khu vực lấy nước sinh hoạt.

Hai là, Tiếp tục thực hiện tốt công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật về tài nguyên nước đến mọi tổ chức, cá nhân, khuyến khích sử dụng nước tiết kiệm. Tăng cường các biện pháp quản lý, chống thất thoát, lãng phí tài nguyên nước, nâng cao hiệu quả các công trình khai thác, sử dụng nước trên địa bàn quản lý. Trong đó chú trọng nâng cao nhận thức của cộng đồng về sử dụng bền vững tài nguyên nước thích ứng với biến đổi khí hậu. Sử dụng nước hợp lý thông qua các phương án điều tiết nguồn nước, sử dụng nước tiết kiệm, tăng cường tái sử dụng nước thải, trữ nước mưa hiệu quả sẽ giúp chống lại hạn hán, lũ lụt và ô nhiễm nguồn nước.

Ba là, Nâng cao năng lực và hiệu quả quản lý tài nguyên nước của các cấp.

Bốn là, Tăng cường công tác kiểm tra thường xuyên, đột xuất để kịp thời phát hiện và xử lý những hành vi phạm pháp luật trong hoạt động khai thác, sử dụng tài nguyên nước.

Năm là, Thực hiện đăng ký khai thác nước dưới đất theo đúng quy hoạch khai thác và bảo vệ tài nguyên nước. Đồng thời, thực hiện tốt công tác điều tra, thống kê và hướng dẫn trám lấp đối với các giếng khoan không còn sử dụng đúng theo quy định.

Có thể nói chưa bao giờ tài nguyên nước lại trở nên quý hiếm như những năm gần đây khi nhiều dòng sông bị suy thoái, nước trong các kênh, rạch cạn kiệt vào mùa khô, ô nhiễm gia tăng do dòng chảy không còn khả năng tự làm sạch trong khi nguồn nước ngầm ngày càng suy giảm. Biến đổi khí hậu là nguyên nhân trực tiếp quan trọng gây suy giảm, cạn kiệt nguồn nước. Thực tế cho thấy, nước chịu tác động sớm nhất của biến đổi khí hậu. Thích ứng với biến đổi khí hậu trong quản lý tài nguyên nước là yêu cầu cấp bách hiện nay. Bởi vậy, chúng ta cần xác định việc quản lý, sử dụng hiệu quả, bền vững tài nguyên nước sẽ giúp thích ứng tốt hơn và giảm thiểu các thiệt hại của biến đổi khí hậu. Thực tế, giải quyết các vấn đề về nước chính là chìa khóa để thích ứng với biến đổi khí hậu đồng thời có thể giảm tác động tiêu cực của các thảm họa liên quan đến nước. Ngoài ra, nước là yếu tố quan trọng trong việc quyết định sự thành công của những nỗ lực làm giảm biến đổi khí hậu./.

                                                                 Thuận Huỳnh

Tương phản
Đánh giá bài viết(2.99/5)

Hình ảnh Hình ảnh

Slideshow Image 1 Slideshow Image 1 Slideshow Image 1 Slideshow Image 1 Slideshow Image 1 Slideshow Image 1 Slideshow Image 1